Insan Olmaya Geldim - Antropoloji Buluşmaları "Soylu Vahşilikten Barbar Uygarlığa, Insanın Serüveni"

İnsan Olmaya Geldim - Antropoloji Buluşmaları "Soylu Vahşilikten Barbar Uygarlığa, İnsanın Serüveni" Eğitim Etkinliği

20 Temmuz 2026 Pazartesi
İnsanlık tarımdan önce, şiddetin, mülkiyetin ve ataerkilliğin bulunmadığı, tamamen barışçıl bir cennette mi yaşıyordu? Yoksa bu “soylu vahşi” anlatısı, uygar insanın kendi barbarlığından kaçmak için kurguladığı büyük bir efsane miydi?
Düzenleyen: Prof. Dr. Göksel Aymaz
Sebep ve maksat
Küresel eşitsizlik ve yoksulluk ile gezegenimizi tehdit eden ekolojik felaketin yaydığı antihümanizm ve mizantropi (insan sevmezlik), insanın dünyayı cennete çevirebileceği beklentisini alaycı bir tavırla geçiştiriyor; sanki bir “tür” olarak İnsan’a artık inanç kalmamış gibi görünüyor. Oysa insanın ne olduğu kadar ne olabileceği de açıktır: Dünyaya anlam verebilen tek varlık insandır; yalnızca kendisi için değil, diğer varlıklar için de kararlı bir sorumluluk duygusu geliştirebilme imkânına sahip olan tek tür yine insan türüdür.
Antropoloji bilimi, insan türünü hem “biyolojik varlık” hem de “kültür üreten varlık” olarak ele alır. Buna göre İnsan, her şeyi kendiliğinden yapabilecek bir varlıkmış gibi tarihin başlangıç noktası değildir; doğa tarafından umutsuz bir vaka olarak kaderine terk edilmiş de değildir. İnsan, “kendini yaratmış” bir varlıktır. Bu yüzden antropoloji için insan, bu dünyanın felaketini mutlak surette hazırlamaya mahkûm bir varlık değildir. İnsan, olmakta olan bir varlıktır; özelliği oluş hâlinde bulunmasıdır. Bu nedenle insan, değişken tarihin ön koşuludur. İnsan mümkündür ve imkân, onun kendisindedir. Antropoloji de bunu kavramak için gereklidir.
Ayrıca, yaklaşan ekolojik felaket ve küresel kapitalizmin yarattığı toplumsal yıkım, doğa bilimleriyle sosyal bilimleri birbirine yaklaştırmaktadır. Doğa ile toplum arasındaki karmaşık eş-evrimsel ilişkilerin bileşeni İnsan’dır; İnsan’ın doğayla ve insanla kurduğu ikili ilişki, onu bugün merkeze taşımaktadır. İnsanlık durumunu incelemek olarak tanımlanan antropolojinin işlevi, önemi ve değeri bu koşullarda şüphesiz artmakta ve daha da artacak gibi görünmektedir. Uzun vadeli bakan düşünürler, gelecekte toplum ve doğa bilimlerinin birbirini kapsayacağını, tek bir bilim hâline geleceğini öngörmüşlerdi. Bu özgün varsayım neredeyse gerçekleşiyor gibi. İnsanı “biyo-kültürel” bir varlık olarak ele aldığı için en başından beri tüm bilimlerle (biyoloji, kimya, fizik, coğrafya gibi doğa bilimleri ve tarih, sosyoloji, arkeoloji, psikoloji gibi sosyal bilimlerle) ilişki içinde olan “bilimler arası bir bilim” antropoloji, doğal ve toplumsal felaket belirtilerinin görüldüğü günümüz dünyasında “tek bilim” olma konusunda en güçlü adaydır.
Belki de tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de son yıllarda antropolojiye artan bir ilgi var; alanla ilgili telif ve çeviri kitaplarda gözle görülür bir artış olduğu rahatlıkla fark edilebiliyor. İnsana dair hiçbir şeye yabancı olmayan UrlaDam, mümkün bir varlık olan İnsan’ın imkânlarını görebilmek için öncelikle onu tanımaya seni davet ediyor.