Sanatçısı Belirsiz* Ivi Buradaydı

Bazı hikâyeler unutuldukları için değil, unutturuldukları için kaybolur. 1922’de İstanbul’da doğan Rum ressam İvi Stangali’nin öyküsü de bunlardan biri. Güzel Sanatlar Akademisi’nde Bedri Rahmi Eyüboğlu Atölyesi’nde yetişen, Onlar Grubu’nun kurucuları arasında yer alan, İlyada’nın ilk baskılarını resimleyen ve dönemin sanat hayatında önemli bir yeri olan İvi, 1964 sürgününün ardından yalnızca İstanbul’dan değil, zamanla kentin kültürel belleğinden ve sanat tarihinden de silinir.

Zeynep Özden ve Elif Sözer’in proje tasarımını ve yönetmenliğini üstlendiği, Çiğdem Erdöl’ün kaleme aldığı Sanatçısı Belirsiz*, İvi Stangali’nin kayıp izlerini sahnede yeniden takip ediyor. Tilbe Saran, Fulya Peker ve Çağdaş Ekin Şişman, İvi’nin farklı dönemlerini, kırılmış benliklerini ve hafızasında saklı kalan anılarını canlandırıyor. Oyun, bir sanatçının biyografisini anlatmanın ötesine geçerek sürgünün, kopuşun, kaybolan tabloların, yarım kalmış resimlerin ve isimsiz bırakılmış bir hayatın hafızasında dolaşıyor.

1964’te zorunlu göç nedeniyle kucağında bir yaşındaki kızıyla, cebinde 20 dolar ve yanında 20 kiloluk bir valizle Atina’ya gitmek zorunda kalan İvi, ressamlığına dair yalnızca Bedri Rahmi’nin derslerinde tuttuğu defterleri yanında taşıyabildi. Sirkeci Paket Postanesi’nden Atina’ya gönderdiği tablolar ise kayboldu. Sürgününden beş yıl sonra, kendi arkadaşlarının yayımladığı antolojilerde yer almayan eserlerinden biri, arkasında adı yazılı olmasına rağmen Türkiye’de uzun yıllar “Sanatçısı Belirsiz” ibaresiyle sergilendi.

Sanatçısı Belirsiz*, bir insanın, bir sanatçının ve şehrin hafızasının kültürel bellekten nasıl dışarıda bırakıldığını; hatırlamanın politik, duygusal ve onarıcı yönlerini İstanbul’dan Atina’ya, Galata Köprüsü’nden Sirkeci’ye, kayıp tuvallerden yarım kalmış renklere uzanarak araştırıyor.
*İvi Buradaydı.
Proje Tasarım, Yöneten: Zeynep Özden, Elif Sözer
Yazan: Çiğdem Erdöl
Oynayanlar: Tilbe Saran, Fulya Peker, Çağdaş Ekin Şişman
Dekor ve Kostüm Tasarımı: Gamze Kuş
Müzik ve Ses Tasarımı: Şahin Kureta
Işık Tasarımı: Utku Kara
Video Tasarım: Can Memişoğulları
Görsel İletişim Tasarım: Mehmet Eroğlu
Yönetmen Yardımcısı: Yusuf Sarıaslan
Proje Danışmanı: Seza Sinanlar Uslu, Esra Dicle
Fotoğraf: Laleper Aytek
Yaklaşık 85’ sürer; ara yoktur.